Roma İmparatorluğu’nun ilk imparatoru Augustus’un kendi ağzından kaleme aldığı ve vasiyeti niteliği taşıyan ünlü “Res Gestae Divi Augusti” (Anıtsal Kitabe) metninin bilinen üç kopyasından biri, Isparta’nın Yalvaç ilçesindeki Pisidia Antiokheia Antik Kentinde ortaya çıkarılmıştı. Anıtsal yazıt hakkında bilgi veren Arkeolog Ercan Kafafçı, Yalvaç nüshasının hem tarihsel hem de kültürel açıdan önemine dikkat çekti.
M.Ö. 27 – M.S. 14 yılları arasında hüküm süren Augustus’un hayatı boyunca yaptığı işleri, savaş başarılarını, bayındırlık faaliyetlerini ve devlet yönetimindeki rolünü anlattığı metin; dört ana bölüm ve 35 paragraftan oluşuyor. Augustus’un kendi servetinden bayındırlık projelerine 600 milyon denarius harcadığını belirttiği yazıt, imparatorun ölümünden hemen önce hazırlanmıştı.
Kafafçı, Res Gestae’nin orijinalinin Roma’daki Augustus Mozolesi’nde bronz plakalar üzerine kazındığını ancak zamanla kaybolduğunu belirterek, “Dünyada bilinen üç kopyanın tamamı Anadolu’dadır. Biri Ankara Augustus Tapınağı'nda, diğeri Uluborlu’daki Apollonia antik kentinde Grekçe olarak, üçüncüsü ise Yalvaç’taki Pisidia Antiokheia’da Latince olarak bulunmuştur” dedi.
Pisidia Antiokheia’daki parçaların, Tiberius Meydanı’nda yapılan kazılarda, Augustus Tapınağı’na açılan üç kemerli anıtsal giriş kapısının kalıntıları arasında ele geçirildiğini aktaran Kafafçı, “Yazıtın küçük harfli oluşu ve yüksek olmayan bir konuma yerleştirilmesi, herkesin okuyabilmesi için tasarlandığını gösteriyor” diye konuştu. 1924 yılında Amerikan heyetinin yaptığı kazılarda çıkarılan yazıt parçaları bugün Yalvaç Müzesi Klasik Salonunda sergileniyor.
Yalvaç nüshasının Latince olması, antik kentin resmi dilinin Latince olduğunun ve Roma egemenliğinin gücünün açık bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Kafafçı, “Bu toprakların tarihsel değerini önce kent halkının bilmesi ve benimsemesi gerekir ki, gelen misafirlere bu büyük geçmişi doğru şekilde anlatabilsinler” dedi.
